आर्क्टिकमध्ये सात दिवस: तंबूशिवाय, अपयशाची भरपाई करण्याचा जिमी आणि मित्रांचा प्रयत्न

YouTube वर उघडा ↗
आढावा

या व्हिडिओत जिमी आणि त्यांचे पाच मित्र आर्क्टिकमध्ये सात दिवस टिकून राहण्याचा प्रयत्न करतात. त्यांच्याकडे जवळजवळ फक्त अंगावरचे कपडे आणि मोजके सामान आहे. जिमींनी सर्वांना तंबू न आणण्यास सांगितले होते. व्हिडिओच्या सुरुवातीलाच जिमी सांगतात की त्यांचा मागचा सर्व्हायव्हल व्हिडिओ फसला होता. त्यामुळे हा प्रयत्न म्हणजे ती चूक सुधारण्याची संधी आहे. पुढील सात दिवस थंडी, हिमबाधा, वादळ आणि अन्नटंचाई यांच्याशी लढताना "पुन्हा अपयशी व्हायचे नाही" हाच प्रश्न सतत केंद्रस्थानी राहतो.

13 मिनिटांचे वाचन

पहिला दिवस: बर्फात खणलेले घर आणि आग

विमानातून उतरल्यावर गट साधारण दोन फूट बर्फावर उभा असल्याचे सांगितले जाते. पहिल्या दिवसाची दोन उद्दिष्टे जाहीर केली जातात: निवारा बांधणे आणि आग पेटवणे. सूर्य मावळण्यापूर्वी आत पोहोचलो नाही तर थंडीने गोठून मरू, असे ते म्हणतात. रात्री इतकी थंडी असते की दहा मिनिटे वाऱ्याच्या संपर्कात राहिल्यानेही हिमबाधा होऊ शकते, असा इशाराही दिला जातो.

निवारा म्हणून गटाने बर्फात खणून एक "बर्फाचा किल्ला" तयार करायला सुरुवात केली. त्यामागचा उद्देश असा सांगितला जातो की तो वाऱ्यापासून संरक्षण देईल आणि सर्वांना एकमेकांच्या शरीराची ऊब मिळेल. जितके खोल खणत गेले तितका बर्फ कठीण होत गेला. त्याच वेळी सरपण गोळा करण्याचे काम सुरू होते. सगळे लाकूड वाळलेले मिळाल्याने नशीब चांगले असल्याचे म्हटले जाते.

अंधार पडायला फक्त दोन तास उरले असताना निवारा सगळ्यांसाठी पुरेसा नव्हता. आत दोन-तीन जणच आरामात मावतील, असा अंदाज व्यक्त केला गेला. आग पेटल्यानंतर बर्फ वितळवून पिण्याचे पाणी तयार करण्याचा प्रयत्न झाला. पण सतत नवा बर्फ घालत असल्यामुळे पाणी थंडच राहत होते. याच गडबडीत एकाच्या जॅकेटला आणि पॅन्टला आग लागली. मध्यरात्र उलटून दुसरा दिवस सुरू झाला तरी घर पुरेसे मोठे झाले नव्हते. हासे आणि कॅमेरामन डॅरियस त्यात मावत नव्हते, म्हणून एकाने बाहेर झोपण्याचे ठरवले. पहिल्या रात्री सगळे लहान, गैरसोयीच्या गुहेत कोंबून झोपले आणि ती आयुष्यातील सर्वात वाईट झोप होती, असे नंतर सांगितले जाते.

दुसरा दिवस: फ्लेअर गनचा नियम आणि मोठ्या निवाऱ्याचे ध्येय

सकाळी बॅगा आणि वस्तूंवर दव गोठलेले होते आणि कॅमेराही जवळजवळ गोठला होता. एकाकडे हातमोजे नव्हते. दुसऱ्याच्या पायाची बोटे बधिर झाली होती.

याच वेळी जिमींनी आव्हानाचा नियम सांगितला. दिवसातून एकदा एक विमान वरून जाईल. ज्याला सोडून जायचे असेल त्याने फ्लेअर गन चालवायची, पण जाण्यापूर्वी त्याचे केस काढले जातील. आदल्या रात्रीचा त्रास असूनही त्या दिवशी कोणीही गेले नाही.

अशी आणखी एक रात्र गेली तर टिकणे कठीण आहे, हे स्पष्ट झाले. म्हणून निवारा मोठा करणे हे मुख्य काम ठरले. सहाही जण एकमेकांच्या शेजारी झोपू शकतील इतकी जागा हवी, असे ध्येय ठेवले गेले. ते पूर्ण झाले नाही तर आपण स्वतः टक्कल करून घरी जाऊ, असे जिमींनी जाहीर केले. डॅरियस मदत करण्याऐवजी चित्रीकरण का करतोय, असा प्रश्न विचारला गेल्यावर, "मला जे सांगितलंय तेच करतोय" असे उत्तर मिळाले.

तासनतास निवारा कोरत असताना आणखी एक समस्या समोर आली. शौचासाठीचा तंबू पॅकिंगच्या यादीत होता, पण बॅगेत जागा नसल्याने तो कोणीच आणला नव्हता. कॅम्पजवळ शौचाला गेल्यास अस्वलांना आमंत्रण मिळेल, म्हणून दूरवर जागा शोधावी लागली. एका सदस्याने सांगितले की प्राण्यांच्या पाऊलखुणा नेहमी दिसतात पण प्राणी कधीच दिसत नाही, त्यामुळे तो आपल्यावर लक्ष ठेवून आहे असे वाटते आणि ते आवडत नाही. याच सदस्याने फ्लेअर गन चालवण्याचा गंभीरपणे विचार केल्याचे कबूल केले. हा फक्त दुसरा दिवस असला तरी नेहमीच्या चॅलेंजचा सहावा-सातवा दिवस असल्यासारखे वाटते, असेही ते म्हणाले.

दिवसाच्या शेवटी जिमींनी एक न सोडवलेली समस्या सांगितली. गटाने फक्त तीन, फार तर चार दिवसांचे जेवण आणले होते. मासेमारी किंवा शिकार सुरू केली नाही तर आपण टिकणार नाही, असे ते म्हणाले. याच काळात एकाच्या नाकावर हिमबाधेची जांभळी छटा दिसू लागली. अंधार पडल्यावर तापमान इतके घसरले की निवाराही हिमबाधेपासून पूर्ण संरक्षण देऊ शकला नाही, असे निवेदनात सांगितले जाते.

तिसरा दिवस: चँडलरची बोटे, वादळ आणि पिसांची युक्ती

तिसऱ्या दिवशी चँडलरच्या पायाची बोटे पांढरी पडली होती आणि स्पर्शही क्वचितच जाणवत होता. ही हिमबाधेची सुरुवात असावी, असा अंदाज व्यक्त करून त्यांचे पाय दुसऱ्याच्या काखेत ठेवून गरम करण्यात आले.

कोणाला केस काढून जायचे आहे का, असे विचारल्यावर एकाने "मी विचार करतोय" असे उत्तर दिले. पण त्या दिवशी खूप बर्फ पडत असल्यामुळे पायलट उडू शकत नाही, असे सांगण्यात आले. ज्या दिवशी दुखापत होण्याची शक्यता सर्वाधिक आहे, नेमक्या त्याच दिवशी विमान येऊ शकत नाही, याकडे जिमींनी लक्ष वेधले. रात्रभर पडलेल्या बर्फाने कॅम्प झाकला गेला होता. नंतर एका टप्प्यावर बर्फाची खोली "अर्धा तारेक", म्हणजे साधारण अडीच फूट, असल्याचे मोजले गेले. स्वयंपाकघर पूर्ण बर्फाखाली गेले आणि जेवण बनवण्याचे बहुतेक सामान हरवले.

ऊब मिळवण्यासाठी आग पेटवणे हे पहिले प्राधान्य होते. पण बर्फामुळे सगळे लाकूड ओले झाले होते. एका सदस्याने सोबत आणलेली पिसे वापरली आणि त्यावर ठिणगी पकडली. "पिसांचा जादूगार" म्हणत गटाने आग पेटल्याचा आनंद साजरा केला.

तलावावरचा पहिला मासेमारीचा प्रयत्न

ऊब महत्त्वाची असली तरी खरी गरज अन्नाची आहे, असे म्हणत जिमी आणि हासे एक गिरमिट (आइस ऑगर) घेऊन कॅम्पजवळच्या गोठलेल्या तलावाकडे गेले. चँडलरची काळजी घेण्याची जबाबदारी नोलन यांनी घेतली. बर्फावर दिसणाऱ्या काळ्या डागांच्या ठिकाणी बर्फ पातळ असेल, या अंदाजाने त्यांनी तिथे छिद्र पाडायला सुरुवात केली. खाली जोरात दाबायचे नाही, पात्यांना कापू द्यायचे, अशी पद्धत सांगितली गेली.

वादळी वाऱ्यात खणता खणता हात आत जाईल इतके खोल छिद्र झाले. पाण्यापर्यंत फक्त एक इंच उरले आहे असे वाटले, पण शेवटी गिरमिट पुरेसे लांब नसल्याने त्यापेक्षा खोल ड्रिल करता आले नाही. कपडे पूर्ण ओले झाल्याने हायपोथर्मियाचा धोका होता, म्हणून त्यांना माशांशिवाय परत फिरावे लागले.

परत येताना जिमी मागच्या अपयशी व्हिडिओचा विचार करत होते आणि "मी पुन्हा अपयशी होणार नाही" असे वचन देत होते. कॅम्पवर सगळ्यांचे मनोधैर्य खचले होते. एकाने "मला बेशुद्ध करून थेट सातव्या दिवशी उठवा" अशी इच्छा बोलून दाखवली.

ओले कपडे आणि वाढणारी थंडी पाहता आत्ता काही केले नाही तर कोणालातरी हायपोथर्मिया होईल, असा इशारा दिला गेला. उपाय म्हणून स्प्रूसच्या फांद्या आणून अंथरूण तयार करण्याचे ठरले. रात्रीची बहुतेक थंडी जमिनीच्या स्पर्शामुळे जाणवते, हे त्यामागचे कारण सांगितले गेले. हासे फांद्यांचा ढीग घेऊन आले तेव्हा ते लवकर मिळालेल्या ख्रिसमस भेटीसारखे वाटले, असे निवेदनात म्हटले आहे. त्या रात्री चांगली झोप लागेल, अशी आशा निर्माण झाली.

चौथा दिवस: ड्रोनने शोधलेली नदी आणि लांबचा प्रवास

चौथ्या दिवसाची सुरुवात स्वच्छ ऊन आणि सुंदर हवामानाने झाली. पण लवकरच दूरवर काळे ढग दिसले आणि हासे यांनी बर्फाचे वादळ येत असल्याचे सांगितले. त्यात भर म्हणजे मासे मिळाले नाहीत तर त्या दिवशी जेवण संपणार होते.

चांगली जागा शोधण्यासाठी गटाने डॅरियसचा ड्रोन वापरला. वाहत्या पाण्यावरचा बर्फ पातळ असतो, म्हणून खाली वाहते पाणी असलेली जागा शोधायची, असा तर्क मांडला गेला. ड्रोनवर एक मोठी नदी दिसली आणि "मोठी नदी म्हणजे जास्त मासे" असे म्हटले गेले. पण ती नदी एक तलाव आणि जंगल ओलांडून खूप लांब होती.

तलाव पार करण्यासाठी गटाने क्रॉस-कंट्री स्की आणल्या होत्या. जिमींना स्कीइंग येत नव्हते. "शफल, शफल, ग्लाइड" ही पद्धत शिकवली गेली आणि डॅरियस वारंवार पडत होते. जंगलात स्नोशूज घालून प्रवास झाला. वाटेत सगळीकडे मूसच्या पाऊलखुणा दिसल्या, म्हणून मूस नसलेल्या बाजूने जाण्याचे ठरले. जिमींचा पाय एका खड्ड्यात अडकला आणि एका फांदीच्या आधाराने त्यांनी तोल सांभाळला. इतक्या वेळा फजिती झाल्यावर आता माशांशिवाय परत यायचे नाही, असे ते म्हणाले.

दरम्यान कॅम्पवर थांबलेले सदस्य निवारा मोठा करत होते. जिमींनी आपली जागा मोठी करायला सांगितले होते, म्हणून "त्याला महाल बनवूया" असे गमतीने म्हटले गेले. चँडलर यांनी छतातून बर्फाचे मोठे तुकडे काढण्याची नवी युक्ती शोधली. मात्र छत पडू नये अशी काळजीही व्यक्त झाली.

फ्लेअरचा मोह आणि दुसरे अपयश

नदीवर पोहोचल्यावर जिमींनी कबूल केले की हा सगळा प्रवास "इथला बर्फ पातळ असेल" या अंदाजावर केला होता. आपण ऊर्जा आणि कॅलरीज वाया घालवल्या असतील, अशी भीतीही त्यांनी व्यक्त केली. याच वेळी कॅम्पवरून विमान दिसले. तिथल्या सदस्यांनी फ्लेअर चालवून घरी जाण्याचा गंभीर विचार केला. एकाचे बोट ट्रिगरवर होते आणि "मी जवळजवळ ते केलंच होतं" असे त्यांनी सांगितले. सगळे गेले तर जिमींना परत येऊन जमिनीवर पडलेले केस पाहावे लागतील, अशी गंमतही झाली. शेवटी कोणीच फ्लेअर चालवला नाही.

नदीवरही छिद्र हाताइतके खोल गेले तरी पाणी लागले नाही. आदल्या दिवशीचीच अडचण पुन्हा येत होती. नदीजवळ पडल्यावर जिमींचा बूट ओल्या बर्फाने भरला आणि पायाची बोटे लाल-जांभळी पडू लागली. त्यांनी आपले पाय डॅरियसच्या काखेत ठेवून गरम केले. सुमारे तीन तास थंडीत घालवल्यानंतर परत गेलो नाही तर कोणालातरी गंभीर दुखापत होऊ शकते, असे जिमी म्हणाले. वादळाचे ढग दिसत असल्याने अपयश स्वीकारण्याची वेळ आली, हेही त्यांनी मान्य केले.

कॅम्पवर परतल्यावर त्यांनी सांगितले की सहा फूट खोल खणले आणि चार तास मेहनत केली, पण सूर्य मावळू लागला. चौथा दिवस आणि जेवण नाही, अशी परिस्थिती झाली. एका सदस्याने "मी फ्लेअर उडवायला हवा होता" अशी प्रतिक्रिया दिली. जिमींनी उद्या परत जाऊन मासे मिळेपर्यंत खणू, असे सांगितले. मनोधैर्य वाढवण्यासाठी मोठ्या केलेल्या गुहेची पाहणी झाली. आता सगळे एकमेकांना धक्का न लावता समान अंतरावर झोपू शकत होते.

पाचवा दिवस: शेवटचे जेवण आणि धोकादायक निर्णय

पाचव्या दिवशी फक्त शेवटचे जेवण आणि काही स्नॅक्स उरले होते. बर्फाचे वादळ आल्याने कोणतेही विमान येणार नव्हते. बर्फ ओला असल्याने बाहेर गेलो तर पूर्ण भिजू, आणि मासे मिळाले तरी ते धोकादायक ठरेल, असे जिमींनी स्पष्ट केले. परत येताना कोणाला तरी हायपोथर्मिया झालेला असेल हे गृहीत धरावे लागेल. म्हणून कॅम्पवर थांबणाऱ्यांनी गरम पाणी तयार ठेवून एक प्रकारचे आपत्कालीन मदत केंद्र उभे करावे, असे त्यांनी सांगितले.

हा धोका पत्करण्याचे कारणही जिमींनी दिले. मासे मिळाले नाहीत तर हे सगळे उद्या माघार घेतील, असे त्यांचे मत होते. शिवाय मागच्या व्हिडिओत ते बेटाच्या जवळ पोहोचले होते पण तिथपर्यंत जाऊ शकले नव्हते. "मला आणखी एक व्हिडिओ अयशस्वी करायचा नाही," असे ते म्हणाले.

वादळामुळे या वेळी स्की न नेण्याचा निर्णय झाला. त्यामुळे सामान कमी झाले, पण प्रवासाला जास्त वेळ लागणार होता. आधी बनवलेला रस्ता बर्फामुळे पूर्ण नाहीसा झाला होता. जिमी आदल्या दिवशी अडकले होते ती जागा मात्र ओळखता आली.

कॅम्पवर राहिलेल्यांसमोर वेगळीच अडचण होती. "ज्यांना काय करायचं माहीत होतं ते निघून गेले" असे म्हणत त्यांनी आग पेटवण्याचे काम हाती घेतले. सगळे लाकूड ओले होते. पण एक वाळलेले झाड आतून कोरडे असल्याचे त्यांना आढळले. ते तासून बारीक भुसा तयार करण्याचा प्रयत्न सुरू झाला.

नदीवरची प्रतीक्षा आणि हातातून सुटलेला मासा

नदीवर आदल्या दिवशी सोडलेले गिरमिट बर्फात उभे होते. जिमींनी ते एक्स्कॅलिबरसारखे दिसते असे म्हटले. छिद्र अजूनही शाबूत होते, म्हणून त्याच्या बाजू मोठ्या करून गिरमिट आणखी खोल नेण्याचा प्रयत्न झाला. दुसऱ्या सदस्याने एक वेगळी कल्पना मांडली: जिथे नद्या मिळतात तिथे पाणी जास्त घुसळत असल्याने बर्फाचा थर पातळ असू शकतो. त्या ठिकाणी अखेर साधारण आठ इंच जाडीचा बर्फ मिळाला आणि पहिले छिद्र पडले. आमिष म्हणून गोठलेले अन्न वापरले गेले. योग्य ठिकाणी असलो तरी एक तास लागू शकतो, असे सांगितले गेले.

प्रतीक्षेदरम्यान जिमींनी कॅमेऱ्यासमोर आपल्या भावना मांडल्या. त्यांना खूप थंडी वाजत होती आणि मासा लागेल असे वाटत नव्हते. आत्ता मासा मिळाला नाही तर कॅलरीजच्या कमतरतेमुळे रात्री आणि उद्या आणखी थंडी वाजेल. बर्फ जास्त पडला तर चॅलेंज सोडावे लागेल आणि पुढे काय, हे त्यांना माहीत नव्हते. "मला सलग दोन चॅलेंजेसमध्ये हरायचं नाहीये," असे म्हणत लागेल तेवढा वेळ बसून मासा पकडणारच, असा निर्धार त्यांनी व्यक्त केला.

नेमक्या या मनोगताच्या मध्येच गळाला काहीतरी लागले. "लोकांना वाटेल हे खोटं आहे" अशी प्रतिक्रिया आली. एका सदस्याने मासा हाताने पकडला, पण तो छिद्राच्या कडेला अडकून तिरका वर येत असताना हातातून निसटला. या माशांच्या बाबतीत एक सापडला तर तिथे आणखी असतात, असे सांगत सर्वांनी मासेमारी सुरू ठेवली. त्याच गडबडीत एकाचे हातमोजे भिजले, पण दुसऱ्याकडे जास्तीचे हातमोजे होते. काही वेळाने अखेर एक मासा "शांतपणे आणि सहज" छिद्रातून वर काढण्यात यश आले. नंतर हासे यांच्या गळालाही एक मासा लागला. निवेदनानुसार सात तास मासेमारी केल्यानंतर गटाला दोन मासे मिळाले. कित्येक तास पाणी न प्यायल्याने डोके दुखत असल्याचे एकाने सांगितले.

कॅम्पवर चँडलर यांनी आग पेटवली होती आणि पाणी तयार होते. परत आलेल्या गटाने निळ्या पिशवीतून मासे काढून दाखवले आणि "आज रात्री जेवण आहे" अशी घोषणा केली. पहिला मासा शिजवला गेला. इतका ताजा मासा कधीच खाल्ला नव्हता आणि त्याची चव अप्रतिम होती, असे एका सदस्याने सांगितले. आर्क्टिकच्या मधोमध मासे खात असल्यावर विश्वास बसत नाही, अशी भावनाही व्यक्त झाली.

सहावा दिवस: मजा, कबुली आणि जिमींचे मनोगत

सहाव्या दिवशी विमान आले तेव्हा जिमींनी फ्लेअर चालवणार असल्याची गंमत केली. पाच दमवणाऱ्या दिवसांनंतर सगळ्यांनी थोडी मजा करावी आणि सातव्या दिवसापर्यंत टिकल्यास एक सरप्राईझ मिळेल, असे त्यांनी जाहीर केले. मासा मिळाला हे बरे झाले, कारण खरे सांगायचे तर आपण माशाशिवाय निघालोच होतो, अशी कबुली एका सदस्याने दिली. हे सर्वात कठीण चॅलेंज होते का, या प्रश्नावर दुसऱ्या एकाने हे आजवरचे दुसरे सर्वात कठीण चॅलेंज असल्याचे सांगितले.

यानंतर जिमींनी जवळजवळ दशकभराच्या सर्व्हायव्हल व्हिडिओंबद्दल सांगितले. त्यात आयुष्यातले काही सर्वात वाईट क्षण आहेत, पण सर्वोत्तम क्षणही आहेत. गुहेत मित्रांसोबत समाजापासून दूर राहून विनोद करणे, ही कोणताही व्हिडिओ शूट करताना येणारी सर्वात जास्त मजा असल्याचे ते म्हणाले. खरे तर खूप वाईट ठरायला हवा असा व्हिडिओ मित्रांमुळे चांगल्या क्षणांनी भरला, म्हणून त्यांनी त्यांचे आभार मानले. प्रेक्षकांचेही त्यांनी आभार मानले. लहानपणी आत्ता जगतोय तसे आयुष्य जगण्याचे स्वप्न पाहिले होते, असे ते म्हणाले. त्यानंतर बर्फात खेळ झाला आणि शेवटच्या रात्रीसाठी राखून ठेवलेले स्मोअर्स काढण्यात आले.

सातवा दिवस: "आणखी एक आठवडा" आणि खरे सरप्राईझ

सातव्या दिवशी जिमींनी सुरुवातीला "आपण इथे आणखी एक आठवडा आहोत" असा ट्विस्ट सांगितला. त्यावर "बस कर, मी चाललोय" अशी प्रतिक्रिया आली. निघण्यापूर्वी जागेवरचा सगळा कचरा साफ केल्याशिवाय जायची परवानगी नाही, अशी अट घालण्यात आली.

आदल्या रात्री जिमींनी "उद्या हेलिकॉप्टरने परत जात नाही" असे सांगितले होते. ते सरप्राईझ अखेर समोर आले: परतीसाठी आर्क्टिक कुत्र्यांचा एक कळप, म्हणजेच स्लेज डॉग्ज आले होते. "ही सर्वात आर्क्टिक गोष्ट आहे" अशा प्रतिक्रियांसह गट कुत्र्यांच्या गाडीतून निघाला. आर्क्टिकमधले सात दिवस संपले. मागच्या सर्व्हायव्हल व्हिडिओच्या अपयशानंतर या वेळी कोणीही फ्लेअर न चालवता आव्हान पूर्ण झाले. शेवटी एका सदस्याने गरम पाण्याने आंघोळ करण्याची घाई झाल्याचे सांगितले.