100 മണിക്കൂർ മായൻ ക്ഷേത്രങ്ങളിലൂടെ: മുഖംമൂടി, ഗുഹകൾ, ഒടുവിൽ ഒഴിഞ്ഞ മുറി

YouTube-ൽ തുറക്കുക ↗
അവലോകനം

മെക്സിക്കോയിലെ കാടുകളിൽ ഒളിഞ്ഞുകിടക്കുന്ന പുരാതന മായൻ ക്ഷേത്രങ്ങളിലൂടെ 100 മണിക്കൂർ കൊണ്ട് എന്തൊക്കെ കണ്ടെത്താനാകും എന്നതാണ് ഈ വീഡിയോയുടെ ചോദ്യം. ജിമ്മിയും കൂട്ടുകാരായ നോളനും താരീക്കും ഗൈഡുകൾക്കൊപ്പം ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഒരു നഗരം, വിശുദ്ധ ഗുഹകൾ എന്നിവ സന്ദർശിക്കുന്നു. ലോകാത്ഭുതങ്ങളിലൊന്നായി അവതരിപ്പിക്കുന്ന കുക്കുൽകാൻ ക്ഷേത്രത്തിലാണ് യാത്ര അവസാനിക്കുന്നത്. "മായന്മാർ നമ്മൾ കാണരുതെന്ന് ആഗ്രഹിച്ച രഹസ്യങ്ങൾ" കാണാൻ പോകുന്നു എന്നാണ് തുടക്കത്തിൽ ജിമ്മിയുടെ വാഗ്ദാനം. പലയിടത്തും "നിധി" അന്വേഷണം തമാശയായി ആവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ അവർ കണ്ടെത്തുന്നത് കൂടുതലും ചരിത്രാവശിഷ്ടങ്ങളും ഗൈഡുകൾ പറഞ്ഞുകൊടുക്കുന്ന വിശ്വാസങ്ങളുമാണ്.

12 മിനിറ്റ് വായന

രണ്ടായിരം വർഷം പഴക്കമുള്ള ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉള്ളിലേക്ക്

കാടിന് നടുവിൽ, വളരെ ഉയരത്തിലുള്ള ഒരു ക്ഷേത്രത്തിന് മുകളിലാണ് സംഘത്തെ ഇറക്കിയത്. ക്ഷേത്രത്തിന് രണ്ടായിരം വർഷം പഴക്കമുണ്ടെന്ന് അവരോട് പറയുന്നു. പടികളുടെ വലിപ്പം കണ്ട് "ഒരു എസ്കലേറ്റർ കണ്ടുപിടിക്കണം" എന്ന് ഒരാൾ തമാശ പറയുന്നുണ്ട്. ഉള്ളിലേക്കുള്ള വലിയ വാതിലിലൂടെ ആഴമുള്ള ഒരു തുരങ്കത്തിലേക്കാണ് അവർ കടക്കുന്നത്. കെണികൾ ഉണ്ടാകാമെന്ന് പറഞ്ഞ് ഒരാൾ മുന്നിൽ നടക്കാൻ തയ്യാറാകുന്നു.

ഉള്ളിൽ കടന്നയുടൻ ഒരു വലിയ പ്രതിമ കാണാം. കടുവയുടെ വായിലിരിക്കുന്ന ചോളദേവനാണ് അതെന്നാണ് പറയപ്പെടുന്നത്. പ്രതിമയിലെ ഓരോ ഭാഗത്തിന്റെയും അർഥം ഊഹിക്കാൻ ജിമ്മി കൂട്ടുകാരോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. ടോയ്‌ലറ്റ് എന്ന് ഒരാൾ ഊഹിച്ചത് യഥാർത്ഥത്തിൽ കമ്മലാണെന്ന് തിരുത്തുന്നു. ഈ ഘടനയുടെ പ്രത്യേകതയും അവിടെ വിശദീകരിക്കുന്നു: ഒരു പിരമിഡിന് മുകളിൽ മറ്റൊരു പിരമിഡ് പണിതതാണ് ഇത്, അതിനാൽ താഴേക്ക് പോകുന്തോറും പഴക്കം കൂടും.

ഇങ്ങനെയൊരു സ്ഥലത്ത് കയറാൻ സർക്കാർ അനുവദിച്ചത് വിശ്വസിക്കാനാകുന്നില്ലെന്ന് സംഘത്തിലുള്ളവർ പറയുന്നു. പുരാവസ്തു ഗവേഷകർക്കുപോലും ഉള്ളിലേക്ക് അനുവാദമില്ലെന്നാണ് വീഡിയോയിലെ അവകാശവാദം. മണിക്കൂറുകളോളം ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിലൂടെ നടന്നാണ് അവർ അതിന്റെ അറ്റത്ത് എത്തുന്നത്.

ഒരു രാജാവിന്റെ ശവസംസ്കാര മുഖംമൂടി

ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അറ്റത്ത് കാത്തിരുന്ന "സർപ്രൈസ്" ഒരു ഫ്യൂണററി മാസ്ക് ആയിരുന്നു. കഴിഞ്ഞ 20 വർഷത്തിനിടയിലാണ് ഇത് കണ്ടെത്തിയതെന്ന് അവരോട് പറയുന്നു. സ്നേക്ക് കിങ്ഡം എന്ന രാജ്യത്തെ ഒരു രാജാവിന്റെ മുഖം ഇങ്ങനെയായിരുന്നു എന്നാണ് വിശദീകരണം. മരിച്ചവർ പാതാളത്തിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ നേരിടുന്ന അപകടങ്ങളിൽ നിന്ന് അവരെ സംരക്ഷിക്കാനാണ് മായന്മാർ ഇത്തരം മുഖംമൂടികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.

ജിമ്മിക്ക് മുഖംമൂടി കൈയിൽ പിടിക്കാൻ അനുവാദം കിട്ടുന്നു. ഇത് ആയിരം വർഷം മുമ്പ് ഉണ്ടാക്കിയതാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. "ഇതെന്താ മ്യൂസിയത്തിലില്ലാത്തത്, ഒരു യൂട്യൂബർ എന്തിനാ ഇത് പിടിച്ചിരിക്കുന്നത്" എന്ന് അദ്ദേഹം അത്ഭുതപ്പെടുന്നു. പിന്നാലെ "ആരോടും പറയരുത്, 20 കോടി ആളുകളെ ഞാനിത് കാണിക്കില്ല" എന്ന് തമാശയും പറയുന്നു.

ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ ഇത്രയേ ഉള്ളൂ. പക്ഷേ ഒരുപാട് പഴയ ക്ഷേത്രങ്ങളുള്ള ഒരു വലിയ നഗരത്തിന്റെ നടുവിലാണ് തങ്ങളെന്ന് ജിമ്മി വിശദീകരിക്കുന്നു. കുരങ്ങുകളും പാമ്പുകളും നിറഞ്ഞ കാടാണിത്. കടുവകൾ കാരണം ആളുകൾ മരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം പറയുന്നു. ആദ്യ രാത്രി സംഘം ഊഞ്ഞാലുകൾ കെട്ടി കാട്ടിൽ ക്യാമ്പ് ചെയ്യുന്നു. ഇനിയും ഒരു ഡസനോളം ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാനുണ്ടെന്നാണ് ജിമ്മി പറയുന്നത്.

ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട നഗരവും ചുവർചിത്രങ്ങൾക്ക് ജീവൻ നൽകലും

രണ്ടാം ദിവസം രാവിലെ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട നഗരത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ കാണാൻ പോകുന്നു. ഇന്നത്തെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കണ്ടാൽ പണ്ട് ഈ നഗരം എങ്ങനെയായിരുന്നുവെന്ന് സങ്കൽപ്പിക്കാൻ പ്രയാസമാണ്. അതുകൊണ്ട് വീഡിയോയിൽ അതിന്റെ പുനർനിർമ്മിച്ച ദൃശ്യം കാണിക്കുന്നു. ജിമ്മിയുടെ വിവരണത്തിൽ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾ ഇവിടെ ജീവിച്ചിരുന്നു. റോഡുകളും എല്ലായിടത്തും ക്ഷേത്രങ്ങളുമുള്ള വളർന്നുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു പട്ടണമായിരുന്നു ഇത്.

കെട്ടിടങ്ങൾക്കുള്ളിൽ പഴയ ചുവർചിത്രങ്ങളുണ്ട്. ഈ പെയിന്റിംഗുകൾ എടുത്ത് അവയ്ക്ക് ജീവൻ നൽകുന്നതാണ് വീഡിയോയിൽ തനിക്ക് ഏറ്റവും ഇഷ്ടപ്പെട്ട ഭാഗമെന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. ചിത്രങ്ങൾ എന്താണ് കാണിക്കുന്നത് എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള തങ്ങളുടെ ഊഹം മാത്രമാണ് ഈ ആനിമേഷനെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്. 2500 വർഷം മുമ്പ് ഒരു മായന്റെ ജീവിതം എങ്ങനെയായിരുന്നു എന്നതിന്റെ ഒരു കാഴ്ചയായാണ് അദ്ദേഹം ഇതിനെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ചിത്രത്തിലെ ഒരു രൂപം ലാമയാണെന്ന് നോളൻ കരുതിയതിനെച്ചൊല്ലി കൂട്ടുകാർ കളിയാക്കുന്നു. അതിന് നോളൻ ചിലന്തി രൂപം കൊണ്ട് താരീക്കിനെ പേടിപ്പിച്ച് പകരം വീട്ടുന്നു. "എന്റെ കൂട്ടുകാർ കുറച്ച് വിചിത്രരാണ്, പക്ഷേ മായന്മാർ അതിലും വിചിത്രരായിരുന്നു" എന്ന് പറഞ്ഞാണ് ജിമ്മി അടുത്ത ഭാഗത്തേക്ക് കടക്കുന്നത്.

പന്തുകളി മൈതാനവും രാജാവിന്റെ കൊട്ടാരവും

2,000 വർഷം പഴക്കമുള്ള ഒരു പന്തുകളി മൈതാനത്താണ് അവർ അടുത്തതായി നിൽക്കുന്നത്. പന്ത് ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആദ്യത്തെ ടീം സ്പോർട്സ് ഇതായിരുന്നു എന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നതെന്ന് അവിടെ പറയുന്നു. തോൽക്കുന്ന ടീമിന്റെ ക്യാപ്റ്റന്റെ തല വെട്ടുമായിരുന്നു എന്ന് കേട്ടപ്പോൾ "ഈ മായന്മാർ നല്ല വട്ടന്മാരായിരുന്നു" എന്നാണ് സംഘത്തിന്റെ പ്രതികരണം.

തുടർന്ന് രാജാവും രാജ്ഞിയും ജീവിച്ചിരുന്ന സ്ഥലം കാണിക്കുന്നു. വീഡിയോയിൽ ഇതിന്റെ പഴക്കം 2000 വർഷമെന്നും 2500 വർഷമെന്നും രണ്ടുതരത്തിൽ പറയുന്നുണ്ട്. പണ്ട് രാജാവിനെ ഒന്ന് കാണാൻ വേണ്ടി ആളുകൾ മണിക്കൂറുകളോളം ഇവിടെ കാത്തുനിന്നിരുന്നു എന്നും, രാജാവ് കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് കളികൾ കണ്ടിരുന്നു എന്നും വിവരിക്കുന്നു. കൊട്ടാരത്തിനുള്ളിലെ വഴികൾ ഒരു കുരുക്കുവഴി പോലെയാണ്. രാജാവിനെ സംരക്ഷിക്കാൻ ശത്രുക്കളെ ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാക്കുക എന്നതായിരുന്നു ഈ രൂപകൽപ്പനയുടെ ലക്ഷ്യമെന്ന് അവർ പറയുന്നു.

ഇവിടെ ജിമ്മി ഗൈഡായ ഏണസ്റ്റോയോട് ചോദിക്കുന്നു: നിധി ഒളിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടോ എന്നറിയാൻ ആരെങ്കിലും ഈ കല്ലുകൾ അമർത്തി നോക്കിയിട്ടുണ്ടോ? 2600 വർഷം മുമ്പ് രാജാവ് ഒരു രഹസ്യ നിധിമുറി ഉണ്ടാക്കിയിട്ടില്ലെന്നാണോ പറയുന്നത് എന്നും അദ്ദേഹം ചോദിക്കുന്നു. "ഉണ്ടാവാം, പക്ഷേ അത് രഹസ്യമല്ലേ" എന്നാണ് മറുപടി.

വവ്വാൽ ഗുഹയും രാത്രിയിലെ ക്ഷേത്രവും

രാജാവിന്റെ നിധി കണ്ടെത്താമെന്ന പ്രതീക്ഷയിൽ സംഘം കാടിനുള്ളിലേക്ക് പോകുന്നു. എത്തുന്നത് മായന്മാർ ഭൂമിയിലെ "രാക്ഷസന്റെ വായ" എന്ന് കരുതിയിരുന്ന ഒരു ഗുഹയിലാണ്. മുകളിലേക്ക് നോക്കിയാൽ ആയിരക്കണക്കിന് വവ്വാലുകളെ കാണാം. നിധിയുണ്ടെങ്കിൽത്തന്നെ അതിന് മുകളിൽ കിലോക്കണക്കിന് വവ്വാൽ കാഷ്ഠമായിരിക്കും എന്ന് അവർ തമാശ പറയുന്നു. ദേഹത്ത് വവ്വാൽ കാഷ്ഠം വീണതോടെ "ഇതാണ് ശരിക്കുള്ള നിധി" എന്ന് പറഞ്ഞ് അവർ അവിടെ നിന്ന് പെട്ടെന്ന് പുറത്തിറങ്ങുന്നു.

ഇരുട്ടിത്തുടങ്ങിയപ്പോൾ നിധി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് അവർ ടോർച്ചുകൾ കത്തിച്ച് പോകുന്നു. ടോർച്ച് വെളിച്ചത്തിൽ ക്ഷേത്രം കാണുമ്പോൾ ഒരു പഴയ സാഹസികനെപ്പോലെ തോന്നുന്നു എന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. പക്ഷേ ഓരോ വഴിയും ഡെഡ് എൻഡിലാണ് അവസാനിച്ചത്. ഇരുട്ടിൽ കണ്ട ഒരു ജീവി കുരങ്ങനാണോ കടുവയാണോ എന്ന് സംശയിച്ച് സംഘം പേടിക്കുന്നു. ആ ക്ഷേത്രത്തിലും നിധി കിട്ടാതെ അന്നത്തെ ദിവസം അവസാനിക്കുന്നു.

"അധോലോകത്തിലേക്കുള്ള കവാടം"

അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ ഹെലികോപ്റ്ററിൽ അവർ പുതിയൊരു സ്ഥലത്തേക്ക് പോകുന്നു. മനുഷ്യൻ ഉണ്ടാക്കിയ ഏറ്റവും മികച്ച പുരാതന അവശിഷ്ടങ്ങളുള്ള സ്ഥലം എന്നാണ് ജിമ്മി അതിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ആദ്യം സന്ദർശിക്കുന്ന കെട്ടിടത്തെ മായന്മാർ അണ്ടർഗ്രൗണ്ടിലേക്കുള്ള കവാടം എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. പണ്ട് അതിൽ വലിയ കൊമ്പുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നും അവ പൊളിഞ്ഞുവീണുവെന്നും വിശദീകരിക്കുന്നു. ഇത് ബലിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ക്ഷേത്രമായിരുന്നോ എന്ന നോളന്റെ ഊഹം ശരിയാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെടുന്നു.

ജീവവൃക്ഷത്തിന്റെ ഗുഹയും അനുവാദ ചടങ്ങും

ഗൈഡ് ശരിക്കും കാണിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചത് ഒരു ഗുഹയായിരുന്നു. മനുഷ്യർ ഗുഹയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായതെന്നാണ് മായന്മാർ വിശ്വസിച്ചിരുന്നത്. ഈ ഗുഹയ്ക്കുള്ളിൽ അവർ "ട്രീ ഓഫ് ലൈഫ്" എന്ന് വിളിച്ച ഒന്നുണ്ട്. മനുഷ്യരെല്ലാം ആ മരത്തിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായതെന്നായിരുന്നു അവരുടെ വിശ്വാസം.

സ്ഥലം വിശുദ്ധമായതിനാൽ ഗുഹയിലെ ആത്മാക്കളോട് അനുവാദം ചോദിക്കാൻ ഒരു ചടങ്ങ് നടത്തുന്നു. ഗുഹയുടെ പ്രവേശന കവാടം ശുദ്ധീകരിക്കുന്നതും ദൈവങ്ങളുടെ അനുവാദം ചോദിക്കുന്നതും അതിന്റെ ഭാഗമാണ്. ആത്മാക്കൾ നോളനെ തിരസ്കരിക്കുമെന്ന് കൂട്ടുകാർ പന്തയം വെക്കുന്നു. പക്ഷേ ആത്മാക്കൾ അവനെ സ്വീകരിച്ചു എന്ന് ചടങ്ങിനൊടുവിൽ അറിയിക്കുന്നു.

ഉള്ളിലേക്ക് പോകുന്തോറും ചൂട് കൂടുകയും ശ്വസിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുകയും ചെയ്തു. ഗുഹയുടെ ഉള്ളിലേക്ക് പോകുന്തോറും വായു കുറയുമെന്ന് അവർ വിശദീകരിക്കുന്നു. മായന്മാർ മറച്ചുവെക്കാൻ ശ്രമിച്ച സ്ഥലമാണിതെന്നാണ് വീഡിയോയുടെ അവതരണം. ഒടുവിൽ എത്തുന്ന മുറിയിൽ ട്രീ ഓഫ് ലൈഫ് കാണാം. അതൊരു യഥാർത്ഥ മരമായിരിക്കുമെന്നാണ് ജിമ്മി കരുതിയിരുന്നത്. പക്ഷേ മായൻ വിശ്വാസത്തിൽ ആകാശത്തെ താങ്ങിനിർത്തുന്ന പവിത്രമായ സീബ വൃക്ഷമായി കരുതപ്പെടുന്ന ഒരു ഘടനയാണ് അത്.

ചുറ്റുമുള്ള പാത്രങ്ങൾ മായന്മാർ ഉണ്ടാക്കിയതാണെന്ന് ഗൈഡ് സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു. ദൈവത്തിന്റെ ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റാൻ അവർ അതിൽ വസ്തുക്കൾ കത്തിച്ചിരുന്നു. ആയിരക്കണക്കിന് വർഷം മുമ്പ് ഒരു മായൻ ഈ ഗുഹയും മുറിയും കണ്ടിരുന്നെങ്കിൽ മനുഷ്യർ ഉണ്ടായത് ഇവിടെ നിന്നാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചേനെ എന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. അവർ ഈ സ്ഥലം എന്തുകൊണ്ട് വിശുദ്ധമായി കരുതി എന്ന് തനിക്ക് മനസ്സിലായി എന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നു.

ഓക്സിജൻ ടാങ്കുമായി രഹസ്യ തുരങ്കത്തിലേക്ക്

ഗുഹയുടെ അടുത്ത ഭാഗം കൂടുതൽ അപകടകരമാണ്. അവിടെ ശ്വസിക്കാൻ ഓക്സിജൻ ടാങ്ക് വേണം. ഏകദേശം രണ്ട് ഫുട്ബോൾ ഫീൽഡിന്റെ ദൂരം ഉള്ളിലേക്ക് പോകണമെന്ന് അറിഞ്ഞപ്പോൾ നോളൻ പുറത്ത് നിൽക്കാമെന്ന് പറയുന്നു. പിന്നീട് നോളൻ പറഞ്ഞതിൽ കാര്യമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് ജിമ്മി സമ്മതിക്കുന്നു. ഉള്ളിലേക്ക് പോകുമ്പോൾ സംഘത്തിലൊരാൾക്ക് തലകറക്കം അനുഭവപ്പെടുകയും ഓക്സിജൻ ശ്വസിക്കേണ്ടിവരികയും ചെയ്യുന്നു.

തുരങ്കത്തിൽ സെറാമിക് പാത്രക്കഷണങ്ങൾ ചിതറിക്കിടക്കുന്നുണ്ട്. ഒരെണ്ണം വീട്ടിൽ കൊണ്ടുപോകട്ടേ എന്ന് ചോദിച്ചപ്പോൾ ആദ്യം ജയിലിൽ പോകും എന്നാണ് മറുപടി. അതോടെ ആ ആശയം ഉപേക്ഷിക്കുന്നു. വവ്വാലുകൾ മനുഷ്യരെ കടിക്കുമോ എന്ന ഭയത്തിനിടയിലും, വായു കട്ടിയാകുന്നതിനിടയിലും അവർ മുന്നോട്ട് നീങ്ങുന്നു.

അവസാനത്തോടടുത്തപ്പോൾ തുരങ്കത്തിന്റെ "ഫൈനൽ ബോസ്" അവരെ നേരിടുന്നു: ഒരു വലിയ ചിലന്തി. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചിലന്തി എന്നാണ് അവർ അതിനെ തമാശയായി വിളിക്കുന്നത്. അത് എന്തിനെയോ സംരക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ തോന്നുന്നു എന്ന് ഒരാൾ പറയുന്നു. ചിലന്തിയെ നേരിടുന്നതിന് പകരം തുരങ്കത്തിന്റെ രഹസ്യം അങ്ങനെതന്നെ നിലനിർത്താൻ അവർ തീരുമാനിക്കുന്നു. "ജീവനും കൊണ്ട് ഓടി" രക്ഷപ്പെട്ട ശേഷം ക്ഷീണിതരായി പുതിയ ക്യാമ്പിലേക്ക് മടങ്ങുന്നു.

പിറ്റ്സ് കളിയും സിങ്ക്ഹോളിലെ കുളിയും

നാലാം ദിവസം മായന്മാർ വിനോദത്തിനായി എന്ത് ചെയ്തിരുന്നു എന്ന് സ്വയം അനുഭവിച്ചറിയാനാണ് സംഘത്തിന്റെ ശ്രമം. പന്ത് ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആദ്യത്തെ ടീം ഗെയിമായി അവർ അവതരിപ്പിക്കുന്ന "പിറ്റ്സ്" മൂവായിരം വർഷം മുമ്പ് മായന്മാർ കണ്ടുപിടിച്ചതാണെന്ന് ഇവിടെ പറയുന്നു. നേരത്തെ മൈതാനത്തിന് 2,000 വർഷം പഴക്കം എന്ന് പറഞ്ഞിരുന്നു. ചെറിയൊരു വളയത്തിലൂടെ പന്ത് കടത്തിയാണ് പോയിന്റ് നേടേണ്ടത്, കൈ ഉപയോഗിക്കാൻ പാടില്ല. തോൽക്കുന്ന ക്യാപ്റ്റന്റെ തല വെട്ടുമായിരുന്നു എന്ന കാര്യം വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

കളി വളരെ പ്രയാസമായിരുന്നു. ക്യാമറക്കാരെ വരെ സഹായത്തിന് വിളിച്ചിട്ടും സംഘം ആവർത്തിച്ച് തോറ്റു. "നമ്മൾ ഒരിക്കലും ജയിക്കില്ല" എന്ന് അവർക്ക് സമ്മതിക്കേണ്ടിവന്നു. അക്കാലത്ത് ഇങ്ങനെ കളി വിട്ടുകൊടുത്താൽ തലപോലും പോയേക്കാം എന്ന് ജിമ്മി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

ദിവസം മുഴുവൻ കളിച്ച ശേഷം ബാക്കിയുള്ള കളിക്കാർ ആഘോഷിക്കാൻ ഒരു സിങ്ക്ഹോളിൽ പോയി കുളിച്ചിരിക്കാം എന്ന് അദ്ദേഹം ഊഹിക്കുന്നു. അതനുസരിച്ച് സംഘവും ഒരു സിങ്ക്ഹോളിൽ നീന്താൻ ഇറങ്ങുന്നു. "ഞാൻ ആരുടെയും തല വെട്ടുന്നില്ല, പക്ഷേ നോളൻ തോറ്റു" എന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. വെള്ളം നല്ല തണുപ്പുള്ളതായിരുന്നു. നോളൻ അത് "റിഫ്രഷിങ്" എന്ന് പറഞ്ഞെങ്കിലും മുഖഭാവം അങ്ങനെയായിരുന്നില്ല എന്ന് കൂട്ടുകാർ കളിയാക്കുന്നു.

മായൻ അത്താഴം

അവസാന രാത്രി ഒരു പരമ്പരാഗത മായൻ അത്താഴമായിരുന്നു. ആയിരം വർഷം മുമ്പ് മായന്മാർ കഴിച്ചിരുന്ന ഭക്ഷണങ്ങളാണ് മേശപ്പുറത്തുള്ളതെന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. അവർ ചോളദേവനെ ആരാധിച്ചിരുന്നു, ടോർട്ടിയകളിലെ പ്രധാന ചേരുവ ചോളമാണ് എന്നിങ്ങനെ അദ്ദേഹം ഭക്ഷണത്തെ ആദ്യ ദിവസം കണ്ട പ്രതിമയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. മായന്മാരാണോ ടാക്കോ കണ്ടുപിടിച്ചത് എന്ന ചോദ്യത്തിന് വീഡിയോയിൽ വ്യക്തമായ ഉത്തരമില്ല. "യെസ്", "നോ" എന്ന രണ്ട് പ്രതികരണങ്ങളും കേൾക്കാം.

കുക്കുൽകാൻ ക്ഷേത്രം: ഡ്രോൺ കണ്ട ഒഴിഞ്ഞ മുറി

യാത്രയുടെ അവസാന മണിക്കൂറുകളിൽ സംഘം ലോകാത്ഭുതങ്ങളിലൊന്നായി അവതരിപ്പിക്കുന്ന കുക്കുൽകാൻ ക്ഷേത്രത്തിലെത്തുന്നു. അതിന്റെ വലിപ്പവും ശബ്ദ സവിശേഷതയുമാണ് അവർ എടുത്തുപറയുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന് മുന്നിൽ കൈയടിച്ചാൽ ഒരു ലേസർ തിരിച്ചുവരുന്നതുപോലുള്ള ശബ്ദം കേൾക്കാമെന്നാണ് വിവരണം. മായന്മാർ ഇത് അങ്ങനെയാണ് നിർമ്മിച്ചതെന്നാണ് വീഡിയോയിലെ വിശദീകരണം.

പിരമിഡിന്റെ ഏറ്റവും മുകളിൽ വളരെ പവിത്രമായ ഒരു മുറിയുണ്ട്. അവിടെ ആരെയും കയറാൻ അനുവദിക്കില്ല. അവിടെ എന്ത് മായൻ രഹസ്യങ്ങളാണ് ഉള്ളത് എന്നതായിരുന്നു സംഘത്തിന്റെ അവസാന ചോദ്യം. ഈ സംസ്കാരത്തോടും അത് പിന്തുടരുന്ന ആളുകളോടുമുള്ള ബഹുമാനം കാരണം ക്ഷേത്രത്തിൽ തൊടില്ലെന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. പകരം ഡ്രോൺ പറത്തി മുറിയിൽ എന്താണെന്ന് നോക്കാമെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു, അതിനായി അനുവാദം ചോദിക്കുന്നു. "കുഴപ്പമില്ല" എന്നായിരുന്നു മറുപടി.

ഡ്രോൺ മുറിയിലെത്തിയപ്പോൾ അത് ശൂന്യമായിരുന്നു. അഞ്ഞൂറ് വർഷം മുമ്പ് സ്പാനിഷുകാർ ഇവിടെയെത്തി ഉള്ളിലെ വസ്തുക്കളെല്ലാം കൊണ്ടുപോയി എന്നാണ് വിശദീകരണം. എല്ലാം മോഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് ക്ഷേത്രം എങ്ങനെയായിരുന്നിരിക്കാം എന്ന ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അനുമാനം വീഡിയോയിൽ ദൃശ്യമായി കാണിക്കുന്നു.

നിധി അന്വേഷിച്ചുള്ള നൂറ് മണിക്കൂർ യാത്ര അങ്ങനെ സ്വർണ്ണമൊന്നുമില്ലാതെയാണ് അവസാനിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ സ്ഥലം നേരിൽ കാണാനും അത് പ്രേക്ഷകരെ കാണിക്കാനും കഴിഞ്ഞതുതന്നെ തനിക്ക് വലിയ കാര്യമാണെന്ന് ജിമ്മി പറയുന്നു. മെക്സിക്കോയ്ക്ക് നന്ദി പറഞ്ഞാണ് അദ്ദേഹം വീഡിയോ അവസാനിപ്പിക്കുന്നത്.